Amacı:

Her dönemin teknolojisi ve bir anlamda uygarlığı, o dönemde kullanılan malzemelerle sınırlanmıştır. Tarih öncesi yaşanan taş, bakır, bronz ve demir çağları buna örnek olarak verilebilir. Nitekim içinde bulunduğumuz çağ elektronik endüstrisinin temelini oluşturan yonga (çip) devri denilmektedir. Diğer taraftan teknolojideki ilerlemeler malzeme alanındaki gelişmelere bağlı olarak gerçekleştirilmiştir. Örneğin raylı taşımacılıktaki ilerlemeler çelik üretimindeki gelişmelerle, ses üstü uçakların yapımı titanyum alaşımlarının geliştirilmesi ile ve elektronikteki atılan büyük adımlarda yarı iletkenlerin bulunması ile gerçekleştirilmiştir. Tarih boyunca insanoğlu her zaman daha dayanıklı, daha işlevsel, daha yeni, kısaca her bakımdan daha üstün alet ve teçhizata sahip olmaya çalışmıştır.  Yapılan bir mühendislik tasarımının başarısı kullanılan malzemenin limitleri ile sınırlıdır. Yani üretilen bir binanın veya hava aracının v.s yapımında kullanılan malzeme çalışma ömrü içerisinde karşılaşacağı zorlara dayanamadıktan sonra, tasarımının ne kadar mükemmel olduğunun bir önemi yoktur. Bu ve benzeri sebeplerden ötürü insanoğlu tarih boyunca hem yeni malzemelerin arayışı içinde hem de sahip olduğu malzemeleri geliştirme çabasında olmuştur. Günümüzde ise malzeme alanındaki temel araştırmalar hem yeni nesil malzemelerin (yapı malzemeleri, polimerik malzemeler, nanomalzemeler vs.) geliştirilmesi ve keşfedilmesi hem de bunların çeşitli biyomedikal, elektrik-elektronik, uzay-havacılık, otomotiv, savunma sanayii vb. alanlara uygulanması üzerinde yoğunlaşmıştır. Biyomalzemeler, biyomedikal mühendisliğinin en önemli çalışma alanlarından biridir. Son 30 yılda 40’ı aşkın metal, seramik ve polimer, vücudun 40’dan fazla değişik parçasının onarımı ve yenilenmesi için kullanılmıştır. Biyomalzemeler, yalnızca implant olarak değil, ekstrakorporeal cihazlarda (vücut dışına yerleştirilen ama vücutla etkileşim halindeki cihazlar), çeşitli eczacılık ürünlerinde ve teşhis kitlerinde de yaygın olarak kullanılmaktadır. Özellikle nanoteknoloji, bilişim teknolojileri ve fabrikasyon yöntemlerindeki gelişmelere paralel olarak daha mükemmel biyomalzemelerin geliştirilmesi hedeflenmektedir. Biyomalzemeler temel olarak tıbbi uygulamalarda kullanılmalarına karşın, biyoteknolojik alandaki kullanımları da göz ardı edilmemelidir. Bu açıdan, biyomedikal mühendisliği ve malzeme biliminin birbirine çok sıkı bağlarla bağlıdır. İnşaat Mühendisliği, malzeme ve tekniği en iyi şekilde bir araya getiren, yapıların plan, proje, yapım ve denetlenmesiyle uğraşan temel mühendislik dalıdır. İnşaat Mühendisleri her türlü bina, baraj,havaalanı, köprü, yol, sukemerleri vb. hizmet ve endüstri yapılarının planlanması, projelendirilmesi aşamasında kullanılacak malzemelerin karakteristik özeliklerini bilmek ve irdelemek zorundadır. Bu bakımdan İnşaat Mühendisliği de diğer pek çok mühendislik dalı gibi Malzeme Bilimi ve Mühendisliğinin ile yakından ilişkilidir. Benzer şekilde, Elektrik ve Elektronikte kullanılan devre elemanlarının, kabloların ve her türlü enstrümanın yapımında işlevlerine göre çeşitli malzemeler kullanması, Elektirik-Elektronik Mühendisliğini de Malzeme Bilimi ile yakından ilişkili kılmaktadır. Makine Mühendisliğinde tasarlanmış olan yapının gerçekleşmesi için değişik özelliklerdeki malzemelere ihtiyaç olup, Mühendisin kullanacağı malzemeyi seçebilmesi, ölçülerini ve ömrünü belirleyebilmesi için, malzemeleri ve özelliklerini çok iyi bilmesi gerekir. Mal ve can kaybına sebep olan mekanik hasarların çoğu, mühendislerin yeterli malzeme bilgisine sahip olmamasından kaynaklanmaktadır. Dolayısıyla, malzeme bilgisini makine mühendisliği açısından da önemi aşikârdır. Türkiye’nin gerek 2023 gerekse daha ileri hedefleri doğrultusunda kendi özgün hava araçlarını, elektronik sistemlerini, otomobilini, depreme dayanıklı yapılarını, v.s geliştirmesinin en önemli ayaklarından birisi de her alanda kendi yeni nesil malzemelerini geliştirmesidir. Dolayısıyla Türkiye’de ileri malzemelerin geliştirilmesine yönelik lisansüstü programları bu manada büyük önem arz etmektedir.


Program Dili: Türkçe


Kabul ve Kayıt Koşulları:

Doktora Programına başvurulabilmesi için aşağıda verilen şartların sağlanması gerekir:

Bir lisans veya tezli yüksek lisans diplomasına, hazırlık sınıfları hariç en az on yarıyıl süreli tıp, diş hekimliği, eczacılık ve veteriner fakülteleri diplomasına veya Sağlık Bakanlığınca düzenlenen esaslara göre bir laboratuvar dalında kazanılan uzmanlık yetkisi olması gerekir.

(a) Adayların, ilgili EABD/EASD tarafından uygun görülen ve EYK tarafından kabul edilen bir tezli yüksek lisans diplomasına sahip olması.

(b) ALES’ten başvurduğu programın türünde en az 65 (atmış beş) puan alması.

(c) YDS’den en az 55 (elli beş) puan veya Üniversitelerarası Kurul tarafından kabul edilen bir yabancı dil sınavından bu puan muadili bir puan alması gerekir.

(d) Doktora Programına öğrenci kabulünde başarı değerlendirme notu, ALES notunun %50’si, yüksek lisans mezuniyet notunun %20’si, YDS puanının %10’u ve yazılı ve/veya mülakat sınavının %20’si (Yazılı ve mülakat sınavlarının her ikisinin de yapılması durumunda yazılı puanının %10’u ile sözlü puanının %10’u dikkate alınarak hesaplanır) alınarak belirlenir. Yazılı ve/veya mülakat sınavında 100 üzerinden 50 puanının altında alan öğrenciler için başarı değerlendirme notu belirlenmez ve bu öğrenciler başarısız kabul edilerek sıralamaya alınmaz. Ayrıca bir öğrencinin başarılı sayılabilmesi için ALES, yüksek lisans mezuniyet, YDS ve yazılı ve/veya mülakat sınav notlarından elde edeceği toplam puanı en az 50 puan olmalıdır.

(e) Yazılı ve/veya mülakat sınav jürileri, ilan edilen her program için EABD başkanlığı tarafından teklif edilen 7 (yedi) öğretim üyesi arasından, EYK tarafından 3 (üç) veya 5 (beş) asil ve 2 (iki) yedek olmak üzere 5 (beş) veya 7 (yedi) öğretim üyesi sınav jürisi olarak belirlenir. Yazılı ve/veya mülakat sınavı EABD tarafından yapılır. Yazılı ve/veya mülakat sınavına girmeyen adaylar başarısız sayılır.

(f) İlgili EABD başkanlığınca yapılacak bilimsel değerlendirme sınavından (yazılı/sözlü) birine girmeyen aday başarısız sayılır.

(g) İlan edilen kontenjan dâhilinde belirlenen asıl listedeki adaylar kesin kayıt yaptırmaları için enstitü İnternet sayfasında ilan edilir. Asıl listede yer alan adaylardan kayıt yaptırmayanların yerine ilan edilen gün ve saatte yedek listeden kontenjan tamamlanana kadar, başarı sıralamasına göre kayıt alınır.


Öğrenim Süresi:

(1) Doktora programı, bilimsel hazırlıkta geçen süre hariç tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın sekiz yarıyıl olup azami tamamlama süresi on iki yarıyıl; lisans derecesi ile kabul edilenler için on yarıyıl olup azami tamamlama süresi on dört yarıyıldır.
(2) Doktora programı için gerekli kredili dersleri başarıyla tamamlamanın azami süresi tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilenler için dört yarıyıl, lisans derecesi ile kabul edilenler için altı yarıyıldır. Bu süre içinde kredili derslerini başarıyla tamamlayamayan veya Üniversitenin öngördüğü en az genel not ortalamasını sağlayamayan öğrencinin Üniversite ile ilişiği kesilir.
(3) Kredili derslerini başarıyla bitiren, yeterlik sınavında başarılı bulunan ve tez önerisi kabul edilen, ancak tez çalışmasını birinci fıkrada belirtilen on iki veya on dört yarıyıl sonuna kadar tamamlayamayan öğrencinin Üniversite ile ilişiği kesilir.
(4) Lisans derecesiyle doktora programına başvurmuş öğrencilerden, kredili derslerini ve/veya azami süresi içinde tez çalışmasını tamamlayamayanlara, doktora tezinde başarılı olamayanlara tezsiz yüksek lisans için gerekli kredi yükü, proje ve benzeri diğer şartları yerine getirmiş olmaları kaydıyla talepleri halinde tezsiz yüksek lisans diploması verilir.


Ders ve Kredi Yükü: 

(1) Doktora programı, tezli yüksek lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler için toplam 21 krediden ve bir eğitim-öğretim dönemi 60 AKTS’den az olmamak koşuluyla en az yedi zorunlu ve seçimlik ders, seminer, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışması olmak üzere en az 240 AKTS kredisinden oluşur. Lisans derecesi ile kabul edilmiş öğrenciler içinde en az 42 kredilik 14 ders, seminer, yeterlik sınavı, tez önerisi ve tez çalışması olmak üzere toplam en az 300 AKTS kredisinden oluşur.
(2) Doktora programlarında, öğrenci, danışmanın görüşü, EABD/EASD başkanlığının önerisi ve EYK onayıyla diğer yükseköğretim kurumlarında verilmekte olan derslerden yüksek lisans derecesiyle kabul edilmiş öğrenciler en fazla iki, lisans derecesiyle kabul edilmiş öğrenciler için en fazla dört ders seçebilir.
(3) Lisans dersleri ders yüküne ve doktora kredisine sayılmaz. Ayrıca yüksek lisans eğitiminde alınan ve başarılı olunan dersler de üst öğrenimde ders yüküne ve kredisine sayılmaz. Bir öğrenci bir yarıyılda en çok beş derse yazılabilir.
(4) Doktora programları ikinci öğretim olarak açılamaz.
(5) Doktora çalışması sonunda hazırlanacak tezin, bilime yenilik getirme, yeni bir bilimsel yöntem geliştirme, bilinen bir yöntemi yeni bir alana uygulama niteliklerinden en az birini yerine getirmesi gerekir.


Başarı Denetlemesi:

Doktora yapan öğrencinin; yeterlik sınavına girebilmesi için ağırlıklı genel not ortalamasının en az 3,00 olması gerekir. Ortalama şartını sağlayamayan öğrenci yeterlik sınavına giremez, tekrar veya yeni ders almakla yükümlüdür. Mezuniyet için genel ağırlıklı not ortalaması 3,00’ten az olamaz.

MALZEME BİLİMİ VE MÜHENDİSLİĞİ DOKTORA PROGRAMI